AquaPlanning

Hart van Nederland heeft regelmatig aandacht voor de zeiltocht van Laura Dekker, de 13 jarige zeilster die de wereld rond wil zeilen.  Recent was Geert-Jan Smolders te zien in Hart van Nederland om de gevaren van een dergelijke tocht toe te lichten. (deze uitzending is niet meer beschikbaar via programma gemist) De opnames werden gemaakt tijdens de High Speed Boat Operations Training (HSBOT)  te IJmuiden.

Veel gevaren op zee kunnen worden verminderd met goed zeemanschap. Goed zeemanschap is onafhankelijk van leeftijd, sexe, en zelfs ervaring. Tijdens de laatste 538 North Sea race besloot één boot om na vijf minuten te stoppen. Niet omdat er iets kapot was, doch omdat de schipper het niet verantwoordelijk achtte om door te varen. Dat is goed zeemanschap, en of die schipper één weekend of 20 jaar vaarervaring heeft, de basis is duidelijk aanwezig. Uiteraard helpt het wel om ervaring te hebben en om trainingen te volgen.

Goed zeemanschap betekent vooral dat de veiligheid van de bemanning en het schip voorop staan bij iedere beslissing. Laura heeft een zeer strikte einddatum. Als zij na deze einddatum aankomt heeft ze nog steeds een forse prestatie geleverd door de rond de wereld te zeilen, het is dan echter geen record meer. Het zal duidelijk zijn dat zo'n strikte einddatum alle beslissingen die zij onderweg moet nemen zal beïnvloeden.
Zo wordt het onder tijdsdruk verleidelijk om onder slechte omstandigheden toch uit te varen, waar een goed zeeman wellicht zou wachten op een gunstiger weersysteem. In de uitzending werd vooral vermoeidheid belicht: als je alles alleen moet doen, 24 uur per dag, wordt je moe en als je moe bent maak je fouten. Vaste routines verminderen de kans op de fouten en op de schade van die fouten. Als solozeiler ben je per definitie moe, zodra je langer dan 12 uur op zee bent. Bovendien is het dan niet meer mogelijk om continue een uitkijk te hebben, hetgeen strookt met goed zeemanschap.

Bedoel ik hiermee dat solozeilen verboden zou moeten worden? Nee. Ik heb jarenlang de droom gehad om de wereld alleen rond te zeilen. Dat ik dat nu niet meer nastreef kan ik op twee manieren verklaren: of ik wordt oud en heb geen lef meer, of  ik ben eindelijk verstandig aan het worden. Laura heeft een Hurley 800 en heeft daarmee gekozen voor een degelijk schip met klassieke onderwaterlijnen voor een dergelijke tocht. Veel andere jeugdige zeilers kozen voor een veredelde zwaardboot en namen daarmee grote risico's.

Als je veel zeilt en het gaat altijd goed dan krijg je al snel het gevoel dat je goed bent. Mijn belangrijkste advies aan Laura heeft de uitzending helaas niet gehaald: stap naar een vaarschool, laat je toetsen, en kijk waar je staat als zeiler. Dit kan bijvoorbeeld bij een RYA zeilschool. (mijn vaarschool is een RYA Powerboat school) Het CWO is natuurlijk ook een uitstekend alternatief.

Over de boten die zichtbaar waren in het item:
De zwarte boot is de RIB Experience boot van ActionPlanet.
De zilverkleurige boot is een nieuwe ontwikkeling van North Sea Work Boats / Datema.
De groene catamaran (dashboard interview) wordt in IJmuiden gebouwd door TP Marine.
De RescueRunner die aan het einde van het item zichtbaar is wordt gebouwd in Zweden.

Informatie over de High Speed Boat Operations Trainingen (HSBOT) kun je opvragen bij Geert-Jan Smolders.

Zeemanschap, zeiler en schipper zijn wat mij betreft generieke aanduidingen die weinig te maken hebben met rang, status, geslacht, senioriteit of mobiliteit. Vroeger was de zeeman een man, tegenwoordig is het een houding. De schipper is de verantwoordelijke aan boord, ooit was dit meestal een man, gelukkig ligt die tijd al lang achter ons.