AquaPlanning

Wat is een marifoon?

Een marifoon is een zender met ontvanger die is bestemd voor maritiem gebruik, bijvoorbeeld op boten, jachten, sluizen en bruggen. Groot voordeel is de mogelijkheid om in één keer een boodschap te versturen naar alle schepen in de omgeving, iets wat met een mobiele telefoon niet mogelijk is. Alle beroepsschepen, sluizen en bruggen zijn voorzien van een marifoon, steeds meer pleziervaartuigen ook. Een marifoon is verplicht als er een radar aan boord is. Er zijn ook portofoons: een draagbare marifoon op batterijen. Erg handig op kleine open boten én in een reddingsvlot.

Wat kan je met een marifoon?

Vragen wanneer de sluis of brug wordt bediend, of overleggen wanneer de veerpont over gaat steken.
De meest bekende mogelijkheid is de MayDay noodoproep. Minder bekend is de PanPan, voor minder spoedeisende gevallen en Radio Medisch Advies (RMA). Met RMA kun je binnen een paar minuten contact leggen met een arts.
Daarnaast mogen scheepsgebonden zaken worden besproken tussen jachten onderling.
Op de website van Rijkswaterstaat staat een leuke video als onderdeel van het Varen Doe je Samen project.

Wat kan je niet met een marifoon?

Wereldwijd communiceren: het bereik is hooguit 40 á 50 km. Emailen, hiervoor is HF apparatuur nodig met SailMail of WinMail.
(let wel: noodoproepen kunnen van het ene schip aan het andere worden doorgegeven tot een kustwachtstation is bereikt. Op de Noordzee bijvoorbeeld zal het vrijwel nooit voorkomen dat niemand je oproep hoort) Wereldwijd alarm slaan kan wel met een EPIRB, alleen kan de Kustwacht dan geen antwoord geven.

Wat kost een marifoongesprek?

Marifoongesprekken zijn gratis, je moet uiteraard wel een marifoon en antenne aanschaffen. De registratie van een marifoon is tegenwoordig gratis.
Een marifoon koop je vanaf zo'n €175, een antenne vanaf €50 en kabel kost ongeveer €2 per meter. Portofoons ( een mobiele marifoon ) zijn te koop vanaf € 100.

Waar let je op als je een marifoon koopt?

Naast de prijs vooral op bedieningsgemak. Er zijn marifoons met een tweede microfoon, handig voor in de kuip of op de flybridge. Bij sommige merken is deze tweede microfoon even duur als een complete tweede marifoon. Tijdens de cursus werken we met Standard Horizon marifoons, indien gewenst ook met de op Raymarine lijkende  NAVMAN / Northstar.
Kijk eerst naar je vaargebied: als je alleen op binnenwater vaart kun je prima uit de voeten met een binnenvaartmarifoon. Deze mag je ook op zee gebruiken, hoewel je dan een paar handige functies mist van de zeevaart marifoon, zoals het kunnen zenden op vol vermogen op meerdere kanalen en de DSC functies. Met DSC kun je gericht één marifoon oproepen, of juist alle marifoons in de buurt laten "piepen". Prettig idee in geval van nood.
Als je marifoon juist staat ingesteld (ATIS of MMSI) dan kun je zelf kiezen op welke stand hij staat: op zee de DSC veiligheidsfuncties, en op binnenwater op binnenvaart (ATIS). Dan heb je het beste van beide werelden.  (ATIS en MMSI dienen voor het identificeren van je schip, bij ATIS gaat dit automatisch, bij MMSI alleen als je op de Distress knop drukt)

En na de aanschaf?

Het installeren is een klus die iedere doe-het-zelver kan. Voor je de marifoon gaat gebruiken moet deze geregistreerd worden bij Agentschap Telecom. Dit kan alleen als je een bedieningscertificaat hebt. Vanaf april 2009 wordt strenger gecontroleerd op een correcte installatie en gebruik van marifoons. Er zijn inmiddels al aardig wat bekeuringen uitgedeeld, vooral voor een niet correct ingestelde ATIS.

Mag iedereen zomaar zenden?

Nee, je hebt een marifoon bedieningscertificaat nodig, zoals het basiscertificaat, SRC, Marcom B of Marcom A.
Theoretisch mag iemand met een bedieningscertificaat iemand anders machtigen om de marifoon te gebruiken, zolang die ander aan boord is en verantwoordelijk blijft. De schipper is altijd de eindverantwoordelijke voor het marifoon gebruik.

Hoe kom je aan een marifoon certificaat?

Het basiscertificaat marifonie

Bij de VAMEX kun je een theoretisch examen afleggen. Een cursus is aan te raden, er zijn meerdere bedrijven en mogelijkheden die trainingen aanbieden. Je hoeft niet per sé een cursus te volgen. Met een basiscertificaat mag je alleen een marifoon bedienen die automatisch overschakelt naar laag vermogen. Dit wordt vaak een binnenvaart marifoon genoemd, hoewel deze marifoon op zee mag worden gebruikt. Je mag geen andere apparatuur bedienen, ook geen zeevaartmarifoon, epirb of sart. Een goede en voordelige optie als je zeker weet dat je alleen op binnenwater vaart.

Het Short Range Certificate (SRC)

Met het SRC mag je een zeevaart en een binnenvaartmarifoon bedienen, evenals een EPIRB / PLB en SART. Hiervoor krijg je een MMSI nummer en een ATIS nummer van Agentschap Telecom.
Het belangrijkste voordeel van een zeevaart marifoon is de DSC functie, waarmee je een alarm kunt activeren op alle marifoons in de omgeving. Op die marifoons is dan je positie, MMSI en eventueel de aard van het noodgeval zichtbaar.
Er zijn twee mogelijkheden om een SRC te behalen. Bij AquaPlanning kan dit in één dag inclusief examen. Bij de andere aanbieders kun je eerst een cursus volgen en daarna examen doen in Brussel. (Dit is bij AquaPlanning niet nodig!)
Het SRC is geldig op schepen tot 300 BRT (GROOT!) en tot 12 betalende passagiers. Boven deze limiet is het SRC gelijk aan het basiscertificaat.

Marcom B

Met Marcom B mag je hetzelfde als met het SRC. Voor Marcom B is een tweedaagse cursus nodig, ook als je al over het basiscertificaat beschikt. (instructie en examen mogen niet op dezelfde dag plaatsvinden.) Direct examen doen, zoals bij het basiscertificaat, is niet mogelijk.

Marcom A

Met Marcom A mag je ook HF apparatuur bedienen, met een veel groter zendbereik. Je mag hiermee géén zendamateur apparatuur bedienen. Veel wereldomzeilers worden zendamateur vanwege de mogelijkheid bijna wereldwijde verbindingen te maken en onderling te communiceren.
Om te kunnen emailen kun je zowel Marcom A als een zendamateur licentie gebruiken.

En die andere afkortingen?

Marifoon:

Gecombineerde zender en ontvanger voor maritieme informatie. Niet alleen voor nood- en spoedverkeer, doch ook voor het ontvangen van weerberichten en het opvragen van nautische informatie. Handig voor contact met bruggen en sluizen.

EPIRB en PLB:

Met deze apparaten kun je vrijwel wereldwijd alarm slaan. Een coördinatiecentrum ontvangt een bericht dat je in nood zit. De aard van het noodgeval is niet bekend, wel je MMSI nummer en je locatie. Schepen in de omgeving zien je alarm niet maar krijgen dit wel te horen via de kustwacht. Een PLB is een kleinere niet drijvende uitvoering van de EPIRB.

SART:

Geeft een signaal op alle radarschermen in de buurt waardoor duidelijk wordt dat je in nood zit, en waar je precies zit.

DSC:

Maakt het mogelijk om een alarm af te laten gaan op één marifoon of juist op alle marifoons in je omgeving. Vooral als je een MayDay gaat versturen is dat een prettig idee.

ATIS:

Automatische zenderidentificatie. Om de paar minuten zend je marifoon een code uit waardoor kan worden bepaald wie zend, en dus ook wie overlast veroorzaakt.

MMSI:

Het "telefoonnummer" van je boot. Een uniek nummer waarmee je schip wordt geïdentificeerd. De kustwacht weet hierdoor waarnaar ze op zoek zijn. Tip: via internet kun je je gegevens aanpassen bij Agentschap Telecom: voer je eigen mobiele nummer in en zet er extra informatie bij over bijvoorbeeld de kleur van de zeilen, de romp en het onderwaterschip en uitrusting zoals een reddingsvlot.

AIS:

Hiermee uitgeruste schepen zenden een signaal uit met informatie over koers, snelheid en MMSI. Op speciale apparatuur kun je die gegevens zien, ook in de mist en bij slecht zicht.

NATEX:

Weer- en andere veiligheidsinformatie in getypte vorm. Kan op een computerschermpje, doch ook op papier.

GMDSS:

Het hele systeem van DSC marifoon, EPIRB, SART, NAVTEX en meer.

De bovenstaande informatie is zo neutraal mogelijk gehouden. Aanvullingen of verbeteringen zijn welkom. U kunt bij mijn bedrijf het Short Range Certificate behalen, voor de andere certificaten heeft u Google nodig.